السيد محسن الأمين ( مترجم : على حجتى كرمانى )
93
سيره معصومان ( فارسي )
حساب خود را بخواهد بد حسابى كرده است . خوشخويى از ديندارى است و روزى را زياد مىكند . بخششگر بزرگوار كسى است كه مالش را در راه خدا انفاق مىكند . از آن حضرت سؤال شد : در وصيت لقمان چه بود ؟ فرمود : در آن نكات شگفتى آمده بود و از شگفتآورترين آنها اين بود كه به پسرش گفت : تا آنجا از خدا بترس كه اگر همهء نيكيهاى جن و انس را به درگاهش برى بازهم عذابت كند و تا آنجا به او اميدوار باش كه اگر گناهان همهء جن و انس را به درگاهش برى بازهم بر تو رحم آورد . كسى يك كلمه حق نگويد جز آنكه ثواب كسى را كه بدان عمل مىكند ، مىبرد و اگر به يك كلمه ناحق و گمراهى لب بگشايد گناه هر كسى كه بدان عمل مىكند ، شامل او مىشود . چهار چيز از سيرت پيامبران است : نيكى ، سخاوت ، صبر بر مصيبت و قيام براى گرفتن حق مؤمن . مصيبتى كه بر آن شكيبايت كردهاند و از سوى خداوند براى آن پاداش مقرر شده است . مصيبت مشمار . همانا مصيبت آن است كه صاحبش از اجر و پاداش آن محروم شود ، هرگاه در آن صبر و شكيبايى به خرج ندهد . بدانيد كه محبوبترين بندگان در پيشگاه خدا كسى است كه مؤمن فقيرى را در دنيا و نجات زندگيش از فقر كمك دهد و كسى كه يارى دهد و سود بخشد و بدى را از مؤمنان دفع كند . به راستى صلهء رحم و نيكوكارى ، حساب را آسان و از ارتكاب به گناهان نگهدارى مىكنند . پس با خويشان خود صله رحم كنيد و به برادرانتان نيكى كنيد و لو به خوب سلام كردن و پاسخ سلام گفتن . هر كه به روزى اندك خشنود است خدا از او طاعت كم را بپذيرد و هر كه به كمى از حلال خرسند است هزينهاش سبك و كسبش پاك است و درمانده نباشد . از درستى يقين مسلمان آن است كه مردم را با خشم خداوند خشنود نسازد و آنها را به آنچه خدا روزى كرده سپاس نگزارد و به آنچه خداوند نداده ، مردم را سرزنش نكند ، زيرا آنچه روزى اوست حرص حريصش به سوى او نكشد و بدخواهى بدخواهش جلوگير نيست و اگر يكى از شما از روزى خود بگريزد ، چنان كه از مرگ مىگريزد ، روزىاش او را دريابد پيش از آن كه بميرد چنان كه مرگش دريابد . سه خصلت است كه عمل به آنها براى بنده سختتر است : حق دادن مؤمن از طرف خودش ، مواسات شخصى با برادرش و ياد خدا در هر حال . از آن حضرت سؤال شد . معناى ذكر خدا در هر حال چيست ؟ فرمود : يعنى قصد هر نافرمانى كه كند خدا را ياد آورد تا ميان او و آن نافرمانى حايل شود . از دشنام بپرهيزيد كه دشمنى آورد و كينه را موجب شود و همان دشنام كوچكتر باشد . حسن بن راشد گويد : امام صادق ( ع ) فرمود : چون ناگوارى برايت روى داد به احدى از مخالفان شكايت مبر ولى به يكى از برادرانت بگو كه يكى از چهار اثر را دارد : يا كفايت كار تو كند ، يا به واسطهء مقام خود به تو كمك كند يا برايت دعاى مؤثر مىكند و يا تو را با مشورت خود يارى مىدهد . سخن بيهوده مگو و از سخن مفيد هم كم بگو و به جا گو ، چه بسا